De telefoon in het verkeer: Welke letselschade veroorzaakt het?
Rijden met je telefoon in je hand, iedereen weet dat het gevaarlijk is. Toch verstuurt 41,7% van de automobilisten nog wel eens een berichtje in het verkeer, en speelt 13% van de fietsers nog wel eens een game, volgens de laatste Interpolis Barometer van het SWOV Instituut voor Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid. Diezelfde Barometer wijst erop dat 75% van de deelnemers toegaf de telefoon wel eens te gebruiken in het verkeer. Ook als je beseft dat bestuurders de telefoon vooral gebruiken voor navigeren of handsfree bellen, zijn dit best hoge aantallen. En die getallen wijzen erop dat Nederlanders zich misschien toch nog niet genoeg bewust zijn van de grote gevaren van het gebruik van je telefoon in het verkeer.
In dit blog wil Justiz je niet alleen op de hoogte brengen van deze gevaren, maar dit ook koppelen aan letselschade. Want als jij een ongeluk veroorzaakt door je telefoongebruik of juist slachtoffer bent van een ongeluk waarbij sprake is van telefoongebruik door de andere partij, dan speelt de ontstane letselschade een grote factor in de afloop en de afwikkeling van zo’n situatie.
Gevaren van telefoongebruik in het verkeer
Laten we maar beginnen met het intrappen van de open deur: Ja! Er zitten grote risico’s aan het gebruik van je telefoon in het verkeer. Een paar feitjes, genomen uit een samenvatting van een Europees rapport op dit gebied:
- De reactietijd van een bestuurder gaat met 50% achteruit tijdens het gebruiken van de telefoon in het verkeer. Natuurlijk zit er een verschil tussen het bekijken van een berichtje en er daadwerkelijk op te reageren, maar beide handelingen verlengen jouw reactietijd, wat jou én de bestuurders om je heen in gevaar brengt.
- De kans dat jij in een ongeluk terechtkomt wordt twee keer zo groot tijdens het gebruiken van je telefoon. Niet alleen dat, maar:
- De kans dat jij in een ongeluk terechtkomt waarbij er sprake is van serieuze materiële of fysieke schade wordt drie tot vier keer groter tijdens het gebruiken van je telefoon.
Dit zijn bepaald geen kleine percentages. Het gebruiken van je telefoon is gevaarlijk. Hoe intenser jij bezig bent met je telefoon, hoe groter de kans is dat je een situatie op de weg verkeerd inschat, of zo’n situatie gewoonweg nooit aan ziet komen. Hoewel dit de laatste jaren een trend is waar met steeds meer bezorgde ogen naar gekeken wordt, was dit ook 20 jaar geleden al een hot topic. Een rapport van de SWOV uit 2005 laat zien dat toen al 60-70% van de bestuurders minstens van tijd tot tijd hun mobieltje gebruikten. En op een willekeurig moment van de dag gebruikte één tot vier procent van de bestuurders hun gsm.
Gevolgen van telefoongebruik in het verkeer
Maar, wat zijn de gevolgen van dit telefoongebruik? De rest van dit blog zal hier nog wat dieper op ingaan. Het grootst denkbare gevolg is natuurlijk het veroorzaken van een (ernstig) ongeluk, maar dat is zeker niet de enige optie. De andere optie is namelijk dat je gespot wordt door een slimme verkeerscamera of door een agent. Een overzicht van de boetes die horen bij het gebruiken van je telefoon in het verkeer, gevonden op de site van Kom Veilig Thuis:
- €160 voor een fietser
- €290 voor een brom- of snorfietser, of een bestuurder van een gehandicaptenvoertuig
- €420 voor automobilisten
Deze bedragen zijn behoorlijk groot, wat al tekenend is voor hoe heftig het andere gevolg is, het veroorzaken van een ongeluk. Mocht je in een ongeluk terechtkomen met je auto, of het slachtoffer zijn van zo’n ongeluk, dan zal door de Politie of het Openbaar Ministerie worden onderzocht of dit kwam doordat jij of de andere partij de telefoon gebruikte. Het kan dus voorkomen dat ze de telefoon opvragen voor forensisch onderzoek, waarbij ze gaan kijken of er bijvoorbeeld berichtjes zijn verstuurd of gelezen, of dat diegene aan het bellen was. Mocht hij inderdaad aan het bellen zijn geweest, dan maakt het nog verschil of hij handsfree of handheld aan het bellen was. Handsfree bellen betekent dat je belt via de bluetooth van jouw auto, of via het dragen van oortjes, waarbij het niet nodig is om je telefoon in je hand te houden. Handheld bellen staat voor het bellen met wel de telefoon in je hand. Handsfree bellen is echter niet per wet verboden, maar handheld bellen is dat wél.
Dus, als jij slachtoffer bent van een auto-ongeluk, en de andere partij bezig blijkt te zijn geweest met zijn telefoon in zijn hand, dan zal dat zeker helpen om de verzekeringsmaatschappij van de andere partij te overtuigen dat het zijn schuld was. Dit werkt ook de andere kant uit: als jij een voetganger aanrijdt, terwijl hij op zijn telefoon bezig was (en je niet door rood reed of een andere verkeersregel overtrad), kan je dat aangeven bij jouw advocaat. Mocht bewezen worden dat hij op zijn telefoon bezig was, dan zal dat jouw aandeel in de aansprakelijkheid (mogelijk) verminderen.
Een recente ontwikkeling maakt dit onderwerp nog belangrijker om te bespreken. Het Parool berichtte begin december 2024 dat Interpolis, FBTO, Centraal Beheer, en later ook Inshared (vier van de grootste verzekeraars in Nederland) hun beleid op dit gebied hebben aangepast. In jouw polisvoorwaarden zal vanaf nu ook de kanttekening worden geplaatst dat “je niet bent verzekerd als je tijdens het rijden een telefoon vasthoudt of er een bericht op tikt”. Hiermee distantiëren deze verzekeraars zich automatisch van het hele proces, mocht blijken dat de aansprakelijke partij op zijn telefoon bezig was voor of tijdens het ongeluk. Én hiermee geven ze aan dat “telefoongebruik in het verkeer leidt tot levensgevaarlijke situaties”, aldus Het Parool. In hun artikel laten ze ook verzekeringsexpert Menno Dijcks aan het woord, die uitlegt dat de schade, die dan dus niet vergoed wordt door de verzekering, tot in de miljoenen kan lopen, wat ervoor zorgt dat je persoonlijk failliet verklaard wordt.
Conclusie
De conclusie van dit blog is dan ook dat het gebruiken van een telefoon tijdens het rijden onverantwoord is. Het is niet alleen gevaarlijk voor jezelf en je medebestuurders, het kan je financieel schaden, niet alleen in de vorm van boetes, maar ook omdat je verzekeraar niet meer achter je staat. Als slachtoffer van een verkeersongeluk, of een naaste van een slachtoffer, kan het des te meer pijn doen wanneer blijkt dat de aansprakelijke partij bezig was met zijn telefoon toen hij het ongeluk veroorzaakte. Justiz Letselschade staat voor je klaar, om je te helpen en voor jou de juiste schadevergoeding te behalen die je verdient.



